Poseł KO aresztowany, PSL proponuje reset Trybunału Konstytucyjnego

Poseł Koalicji Obywatelskiej Wojciech Król trafił w piątek do aresztu, Polskie Stronnictwo Ludowe zaproponowało konstytucyjny reset Trybunału Konstytucyjnego, a prezydent Karol Nawrocki na szczycie Grupy Wyszehradzkiej w Trenczynie przestrzegł Europę przed dublowaniem struktur NATO. To trzy z serii wydarzeń, które 6 listopada zdominowały krajową i międzynarodową agendę.

Nawrocki na szczycie w Trenczynie

Prezydent Karol Nawrocki uczestniczył w dwudniowym szczycie przywódców Grupy Wyszehradzkiej w słowackim Trenczynie. Spotkanie dotyczyło przede wszystkim bezpieczeństwa regionalnego, energetyki, polityki klimatycznej oraz rozszerzenia struktur zachodnich.

Głowa państwa opowiedziała się za dalszym wzmacnianiem europejskiego potencjału wojskowego, zaznaczając, że państwa regionu powinny brać większą odpowiedzialność za własne bezpieczeństwo - ale wyłącznie w ramach Sojuszu Północnoatlantyckiego. Zdaniem Nawrockiego Unia Europejska ma wzmacniać potencjał NATO, nie dublując jego instytucji i mechanizmów.

Prezydent skrytykował też niektóre unijne rozwiązania, wskazując Europejski Zielony Ład jako czynnik podnoszący koszty życia i obniżający konkurencyjność przemysłu. Argumentował, że kraje Europy Środkowo-Wschodniej powinny w większym stopniu kształtować politykę wspólnoty.

Planowana wspólna konferencja prasowa Nawrockiego i przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen nie doszła do skutku. Von der Leyen miała się z niej wycofać z powodu sporu o Trybunał Konstytucyjny. Wcześniej szef Biura Polityki Międzynarodowej Kancelarii Prezydenta Marcin Przydacz skrytykował Komisję za milczenie w tej sprawie. Według agencji Bloomberg decyzja von der Leyen była wyrazem wsparcia dla działań premiera Donalda Tuska.

PSL proponuje konstytucyjny reset

Wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz zaproponował reset konstytucyjny jako wyjście z paraliżu Trybunału Konstytucyjnego. Lider ludowców przedstawił pomysł w serwisie X.

Propozycja przewiduje zmiany w ustawie zasadniczej umożliwiające wygaszenie mandatów obecnych sędziów i odnowienie składu Trybunału. Według autora rozwiązanie nie wskazuje zwycięzców ani przegranych sporu, lecz ma przywrócić spokój społeczny istotny wobec zagrożeń dla bezpieczeństwa państwa.

Zgodnie z koncepcją Trybunałem zarządzałby początkowo skład naprawczy, powoływany przez Zgromadzenie Narodowe większością trzech piątych głosów. Sędziowie orzekaliby w kadencjach trzy-, pięcio- i dziewięcioletnich, a kolejnych wyłaniano by już według wcześniejszych zasad. Kandydatury przedstawiałby marszałek Sejmu, a listę piętnastu nazwisk opiniowałyby Sąd Najwyższy, Naczelny Sąd Administracyjny i samorząd sędziowski. Ostateczna akceptacja należałaby do prezydenta.

Propozycja nie zyskała jednoznacznego poparcia w koalicji. Koalicja Obywatelska deklaruje gotowość do dyskusji, jednak poseł Borys Budka - jak podaje RMF FM - odniósł się sceptycznie do zmian po konsultacjach z udziałem PiS. Podzielona pozostaje też opozycja: z Kosiniakiem-Kamyszem spotkał się współprzewodniczący Konfederacji Sławomir Mentzen, natomiast PiS odrzuca reset, argumentując, że w Trybunale zasiadają obecnie „uzurpatorzy”.

Zawiadomienie policji i areszt posła KO

Komenda Główna Policji złożyła do Prokuratury Krajowej zawiadomienie w sprawie zniesławienia nadinspektora Tomasza Michułki. W publikacjach w mediach społecznościowych sugerowano, że miał on wyposażyć funkcjonariuszy w broń maszynową, by spacyfikowali protest pod Trybunałem Konstytucyjnym.

Policja zaprzeczyła tej wersji. Według komunikatu rozkaz wydany przez zastępcę komendanta głównego, nadinsp. Tomasza Michułkę, dotyczył przeciwdziałania aktom sabotażu i dywersji na północno-wschodniej granicy. Formacja uznała sugestie za próbę wzniecania niepokojów społecznych, godzącą w autorytet państwa i poczucie bezpieczeństwa obywateli.

Tego samego dnia Sąd Okręgowy w Katowicach zdecydował o tymczasowym aresztowaniu posła Wojciecha Króla, zawieszonego w prawach członka klubu KO. Sąd uwzględnił zażalenie prokuratury na wcześniejszą decyzję Sądu Rejonowego Katowice-Wschód, który uznał areszt za zbędny.

Król spędzi w areszcie co najmniej 88 dni. Prokuratura Europejska postawiła mu cztery zarzuty oszustwa i korupcji przy modernizacji infrastruktury tramwajowej w metropolii górnośląsko-zagłębiowskiej. Według śledczych poseł miał korzystać z willi wartej blisko cztery miliony złotych, otrzymać sfinansowaną wycieczkę do Tajlandii oraz samochód na wyjazd zagraniczny. Jak przypomina portal Interia, po uchyleniu immunitetu polityk nie przyznawał się do winy.

Napięcia na Bliskim Wschodzie i spór o AI

Iran prowadzi rozmowy z państwami regionu w obawie przed wznowieniem ataków USA. Szef irańskiej dyplomacji Abbas Arakczi kontaktował się z odpowiednikami z Arabii Saudyjskiej, Kataru, Kuwejtu, Omanu i Turcji, omawiając stabilność regionalną i swobodę żeglugi w cieśninie Ormuz. Według „The New York Times” amerykańska armia jest gotowa do krótkich, intensywnych bombardowań irańskich obiektów nuklearnych, infrastruktury energetycznej i zapasów dronów.

Francja i Stany Zjednoczone spierają się o regulację sztucznej inteligencji. Jak podaje Politico, Waszyngton sprzeciwił się próbom uregulowania zaawansowanych modeli przez grupę G7, zarzucając Paryżowi mnożenie zbędnej biurokracji. Francuska minister ds. cyfryzacji Anne Le Hénanff zapowiedziała wznowienie rozmów na kolejnym posiedzeniu G7.

Rosnące koszty pożyczki SAFE

Wzrosły koszty pożyczki udzielonej Polsce w ramach unijnego programu obronnego SAFE. Kredyt opiewa na 43,7 mld euro, lecz osłabienie złotego podniosło koszt jego obsługi. Jak podaje „Fakt”, w maju za euro płacono 4,21 zł, a na przełomie października i listopada - 4,42 zł. Przy kursie z 5 listopada wartość SAFE wynosiła około 193 mld zł, o ok. 9 mld zł więcej niż w maju.

Ministerstwo Finansów podkreśla jednak, że warunki unijnego kredytu pozostają korzystniejsze niż koszty emisji własnego długu, dzięki wyższej wiarygodności kredytowej Unii Europejskiej. Wszystkie opisane wydarzenia rozgrywają się na tle utrzymującego się sporu o Trybunał Konstytucyjny, który rzutuje na relacje rządu, prezydenta i instytucji europejskich.